Chi tiết tin

Vai trò, vị trí và những đóng góp của phụ nữ nhằm tăng sự ủng hộ của cử tri trong cộng đồng đối với nữ ứng cử viên trong cuộc bầu cử năm 2026


          Vai trò, vị trí và những đóng góp của phụ nữ
          Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh chỉ rõ, lực lượng phụ nữ là một nửa xã hội, là lực lượng cách mạng to lớn, một bộ phận quan trọng góp phần làm nên sức mạnh tổng hợp và thành công của mọi cuộc cách mạng xã hội.
Trong Tổng tuyển cử bầu Quốc hội khóa I ngày 06 tháng 01 năm 1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nhận xét: “Phụ nữ là những người đi bỏ phiếu hăng hái nhất”. Nhận xét đó không chỉ phản ánh tinh thần yêu nước, ý thức công dân của phụ nữ Việt Nam ngay từ những ngày đầu lập nước, mà còn khẳng định vai trò quan trọng của phụ nữ trong lĩnh vực chính trị.
          Thực tế cho thấy, từ Quốc hội khóa I đến nay, việc phụ nữ thực hiện quyền bầu cử chính là sự phát huy trực tiếp quyền dân chủ trong xây dựng Đảng, Nhà nước và các tổ chức chính trị – xã hội. Tham gia bầu cử Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp vừa là quyền, vừa là nghĩa vụ của mỗi người phụ nữ, thể hiện trách nhiệm đối với cộng đồng và tương lai đất nước. Đây cũng là cơ hội để phụ nữ lựa chọn, bầu ra những người tiêu biểu về đức, tài, đủ năng lực và uy tín đại diện cho ý chí, nguyện vọng chính đáng của nhân dân.
          Nếu như Quốc hội khóa I chỉ với 10 nữ đại biểu, đến nay, tỷ lệ nữ đại biểu Quốc hội Khóa XV chiếm 30,26%. Đây là một tỷ lệ được đánh giá là cao so với các quốc gia trong khu vực và trên thế giới. Cụ thể: Quốc hội Khóa XV có 151 đại biểu nữ. Trong đó, có 44 đại biểu nữ là người dân tộc thiểu số, bằng 29,14% tổng số đại biểu nữ, 27 nữ đại biểu trẻ. Đây là một trong những khóa Quốc hội có số lượng đại biểu nữ nhiều nhất từ trước đến nay[1].
          Phụ nữ cũng thể hiện sự đóng góp của mình trong các hoạt động của Quốc hội, nữ đại biểu đã luôn phát huy trí tuệ, tài năng và bản lĩnh của những người phụ nữ ưu tú, đại diện cho tiếng nói, nguyện vọng của nhân dân, tích cực tham gia các hoạt động lập pháp, giám sát và quyết định những vấn đề quan trọng của đất nước. Số liệu thống kê cũng cho thấy, càng hoạt động, đại biểu nữ càng tích cực. Đầu nhiệm kỳ, các đại biểu nữ nói riêng và các đại biểu nói chung thường có tâm lý e dè, ít phát biểu nhưng càng về sau, số lần phát biểu càng nhiều lên.
          Nghiên cứu “Vai trò của nữ đại biểu Quốc hội trong sự phát triển của Việt Nam giai đoạn 2016-2021” cho thấy, nam đại biểu Quốc hội chủ động hơn trong việc tiếp xúc với cử tri, song nữ đại biểu Quốc hội tiếp xúc với cử tri qua mạng xã hội thường xuyên hơn nam đại biểu. Trong kế hoạch hành động, nữ đại biểu quan tâm hơn tới các lĩnh vực về giáo dục và đào tạo; y tế; văn hoá, thể thao và du lịch; dân tộc; lao động thương binh và xã hội; tôn giáo và tín ngưỡng hơn so với nam đại biểu. Không có sự khác biệt đáng kể giữa nam và nữ đại biểu về thời gian dành cho các hoạt động với tư cách đại biểu Quốc hội, cũng như trong việc giải quyết các đơn thư khiếu nại, kiến nghị của cử tri. Về phẩm chất và năng lực thực hiện nhiệm vụ, tỷ lệ nữ đại biểu coi trọng phẩm chất “phát ngôn đúng mực” và “có khả năng thuyết phục” cao hơn so với nam đại biểu. Lợi ích của cử tri tại địa phương họ ứng cử là yếu tố ảnh hưởng lớn nhất đến quyết định của cả nam và nữ đại biểu Quốc hội khi đại biểu tham gia ý kiến về một vấn đề cụ thể. Đồng thời, nguyện vọng của cử tri là yếu tố ảnh hưởng lớn nhất đến việc thực hiện nhiệm vụ của cả nam và nữ đại biểu Quốc hội. Cả nam và nữ đại biểu Quốc hội đồng tình rằng nữ đại biểu thực hiện nhiệm vụ tốt hơn trong các lĩnh vực giáo dục, y tế, lao động và việc làm[2].
          Qua theo dõi nhiều kỳ họp Quốc hội cho thấy, khóa Quốc hội nào cũng nổi lên những gương mặt đại biểu nữ sôi nổi tham gia thảo luận, thẳng thắng trong chất vấn và đi đến cùng sự việc[3]; Tại các phiên thảo luận kinh tế - xã hội của Kỳ họp thứ Hai (năm 2016), đã có 86 lượt ý kiến phát biểu, trong đó ý kiến của đại biểu nữ là 19 (bằng 22,1%); tương tự, tại Kỳ họp thứ Tư (năm 2017) là 21/94 lượt ý kiến (22,34%) và Kỳ họp thứ Sáu (năm 2018) là 21/88 (23,86%). Các con số này nói lên rằng, số lượng và tỷ lệ ý kiến của đại biểu nữ qua các kỳ họp ngày càng gia tăng. Với 27% nữ đại biểu trong tổng số đại biểu Quốc hội thì các tỷ lệ 22,10% và 23,86% đã chỉ rõ, tuyệt đại bộ phận đại biểu nữ đều đã hăng hái tham gia phát biểu, tỏ rõ chính kiến của mình[4].
          Thực tế ở Việt Nam trong hoạt động của Quốc hội và Hội đồng nhân dân cho thấy, mặc dù hiện nay, tỷ lệ đại biểu nữ còn phổ biến dưới 30%, nhưng các đại biểu nữ đã mang tới diễn đàn chính sách ở trung ương cũng như địa phương những ý kiến và quan điểm gây sự quan tâm, chú ý về tầm quan trọng của vấn đề, về tác động xã hội, các góc nhìn về giới, các vấn đề của phụ nữ, vấn đề môi trường, bạo lực gia đình, sinh kế, lao động, giáo dục, bảo vệ trẻ em, phát triển bền vững… Xét về khía cạnh đại diện, tham gia cơ quan dân cử là tham gia đại diện cho dân cư thuộc mọi tầng lớp xã hội, nghề nghiệp và giới tính. Theo số liệu thống kê năm 2025, phụ nữ Việt Nam chiếm khoảng 50,1% - 50,2% dân số (khoảng 51,3 triệu người/ 102,3 triệu người Việt Nam).
          Kết luận: Phụ nữ chiếm hơn một nửa dân số. Mặt khác, phụ nữ không thua kém nam giới về phẩm chất, năng lực, nhất là năng lực trong công tác cộng đồng, tiếp xúc và thuyết phục các tầng lớp dân cư.
          Vì vậy, phụ nữ càng phải tham gia vào cơ quan dân cử để nhằm bảo đảm tiếng nói đầy đủ, toàn diện của hơn một nửa dân số trong quá trình hoạch định chính sách, có tỷ lệ đại diện bình đẳng với nam giới.
          Trong bối cảnh hiện nay, việc tăng cường sự ủng hộ của cử tri đối với nữ ứng cử viên có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.
          Đất nước đang bước vào giai đoạn phát triển mới, với yêu cầu đổi mới tư duy quản trị, nâng cao chất lượng chính sách, bảo đảm phát triển bao trùm và bền vững, đòi hỏi tiếng nói của các nhóm xã hội, trong đó có phụ nữ – lực lượng chiếm hơn một nửa dân số – phải được thể hiện đầy đủ, thực chất trong các cơ quan dân cử. Việc gia tăng sự tham gia và trúng cử của nữ ứng cử viên không chỉ được nhìn nhận như mục tiêu bình đẳng giới theo chủ trương của Đảng và pháp luật của Nhà nước, mà còn là điều kiện quan trọng để phát huy đầy đủ tiềm năng, vai trò của phụ nữ, là giải pháp quan trọng nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động của Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp.
          Đối với cử tri, việc ủng hộ nữ ứng cử viên mang lại những lợi ích rõ rệt và lâu dài. Khi nữ ứng cử viên trúng cử, tiếng nói của phụ nữ, của gia đình và trẻ em được phản ánh đầy đủ hơn trong quá trình xây dựng và giám sát chính sách; các vấn đề thiết thân của đời sống người dân được quan tâm một cách nhân văn, toàn diện; đồng thời góp phần xây dựng một nền chính trị gần dân, lắng nghe dân và vì dân. Ủng hộ nữ ứng cử viên vì thế không chỉ là sự lựa chọn mang tính giới, mà là lựa chọn vì lợi ích chung của cộng đồng và xã hội.

          Với thực tế cử tri nữ chiếm hơn 50% tổng số cử tri cả nước, câu hỏi đặt ra là: nữ ứng cử viên cần làm gì để gia tăng sự ủng hộ của cử tri, đặc biệt là cử tri nữ, trong cuộc bầu cử năm 2026?
Để gia tăng sự ủng hộ của cử tri, cần có các giải pháp đồng bộ từ bản thân nữ ứng cử viên và từ các tổ chức chính trị – xã hội, trong đó Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam các cấp giữ vai trò đặc biệt quan trọng.
          1. Đối với nữ ứng cử viên
  • Thứ nhất, một trong những hạn chế của không ít phụ nữ hiện nay là tâm lý tự ti, chưa mạnh dạn khẳng định vai trò của giới mình và của bản thân trong xã hội, đặc biệt ở các vị trí lãnh đạo, quản lý. Mặc dù có lợi thế là lực lượng chiếm một nửa xã hội, có tinh thần trách nhiệm và khát vọng cống hiến lớn, nhưng nhiều phụ nữ vẫn chưa vượt qua được rào cản tâm lý, dẫn đến việc bỏ lỡ những cơ hội phấn đấu chính đáng cho bản thân và cho giới mình. Do đó, để cử tri hiểu, tin tưởng và ủng hộ, nữ ứng cử viên cần năng động, hăng hái hơn, vượt qua mặc cảm, chủ động khẳng định vị thế của mình thông qua hành động và kết quả cụ thể, chứng minh năng lực, bản lĩnh và tinh thần trách nhiệm, hoàn toàn đủ khả năng đảm nhận trọng trách do Đảng, Nhà nước và nhân dân giao phó.
  • Thứ hai, nữ ứng cử viên phải không ngừng học tập, nâng cao trình độ chuyên môn, năng lực công tác, rèn luyện phẩm chất đạo đức của người phụ nữ hiện đại, đồng thời chú trọng rèn luyện sức khỏe, tăng cường đi cơ sở, gần dân, hiểu dân. Bên cạnh đó, với vai trò trong gia đình, phụ nữ cần nỗ lực xây dựng gia đình no ấm, bình đẳng, tiến bộ, hạnh phúc, bởi chính hình ảnh gia đình là nền tảng tạo dựng niềm tin và uy tín xã hội của người ứng cử.
  • Thứ ba, về kỹ năng tiếp xúc cử tri và vận động tranh cử, nữ ứng cử viên cần trang bị cho mình sự tự tin, khả năng giao tiếp, thuyết phục và ứng biến linh hoạt. Thực tế cho thấy, một số nữ ứng cử viên còn rụt rè, lúng túng khi tiếp xúc cử tri hoặc khi đối diện với những câu hỏi khó từ báo chí và người dân. Để khắc phục, nữ ứng cử viên cần chủ động thu thập thông tin về tình hình kinh tế – xã hội, đặc điểm địa phương nơi ứng cử; xây dựng chương trình hành động rõ ràng, sát thực tiễn, có trọng tâm, trọng điểm; đồng thời nghiên cứu kỹ các văn bản pháp luật liên quan. Trong quá trình tiếp xúc cử tri, cần rèn luyện kỹ năng lắng nghe, trình bày mạch lạc, thể hiện sự gần gũi, chân thành; thận trọng khi đưa ra cam kết, tránh tình trạng hứa suông, hứa vượt quá khả năng thực hiện; giữ thái độ bình tĩnh, cầu thị trước những ý kiến khác nhau của cử tri.
  • Thứ tư, truyền thông, đặc biệt là báo chí, là lực lượng có vai trò quan trọng trong việc tạo dựng hình ảnh và nâng cao sự ủng hộ đối với nữ ứng cử viên trong các cuộc bầu cử. Truyền thông góp phần nâng cao nhận thức xã hội về vai trò, vị trí của phụ nữ trong lãnh đạo, quản lý, giảm thiểu định kiến giới và tạo sự đồng thuận, ủng hộ của cộng đồng đối với phụ nữ tham chính. Vì vậy, nữ ứng cử viên cần chủ động, tích cực trong mối quan hệ với báo chí và các cơ quan truyền thông, coi đây là mối quan hệ hai chiều, cởi mở và trách nhiệm; sẵn sàng cung cấp thông tin, trả lời phỏng vấn, thể hiện rõ quan điểm, chính kiến của mình, đồng thời thận trọng, cân nhắc khi xử lý những vấn đề nhạy cảm theo đúng quy định của pháp luật.
          2. Đối với Hội Liên hiệp Phụ nữ
  • Phát huy vai trò nòng cốt trong công tác tuyên truyền, vận động hội viên, phụ nữ và nhân dân hiểu rõ ý nghĩa, tầm quan trọng của việc tham gia bầu cử và ủng hộ nữ ứng cử viên.
  • Chủ động phối hợp với các cơ quan chức năng trong việc phát hiện, giới thiệu, bồi dưỡng nguồn cán bộ nữ có đủ phẩm chất, năng lực tham gia ứng cử; hỗ trợ nữ ứng cử viên nâng cao kỹ năng tiếp xúc cử tri, kỹ năng trình bày chương trình hành động.
  • Đấu tranh, xóa bỏ định kiến giới trong xã hội thông qua các mô hình về bình đẳng giới, câu lạc bộ nam giới tiên phong thúc đẩy bình đẳng giới. Với mạng lưới rộng khắp và sự gắn bó mật thiết với hội viên, Hội LHPN các cấp có vai trò quan trọng trong việc tạo sự đồng thuận xã hội và gia tăng sự ủng hộ của cử tri đối với nữ ứng cử viên.
Tóm lại, việc tăng cường sự ủng hộ của cử tri đối với nữ ứng cử viên là yêu cầu tất yếu trong giai đoạn hiện nay, mang lại lợi ích thiết thực cho cử tri và xã hội. Đây không chỉ là trách nhiệm của bản thân nữ ứng cử viên, mà còn là nhiệm vụ chung của các tổ chức chính trị – xã hội, đặc biệt là Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam, nhằm góp phần xây dựng một nền dân chủ thực chất, bình đẳng và phát triển bền vững.
 
Quỳnh Như – Bích Dung
 
[1] https://quochoi.vn/pages/tim-kiem.aspx?ItemID=69580
[2]https://hoilhpn.org.vn/tin-chi-tiet/-/chi-tiet/khang-%C4%91inh-vai-tro-quan-trong-cua-nu-%C4%91ai-bieu-quoc-hoi-trong-su-phat-trien-cua-viet-nam-37637-6101.html
[4] https://daibieunhandan.vn/nang-cao-quyen-nang-cho-phu-nu-10239698.html
Ý kiến bạn đọc
Tin liên quan