Chi tiết tin

Kỷ niệm 105 năm Ngày sinh Tổng Bí thư Nguyễn Văn Linh (10/7/1915 - 01/7/2020)


TỪ ĐẠI HỘI ĐẾN ĐẠI HỘI - PHỤ NỮ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH ĐỔI MỚI, PHÁT TRIỂN
THEO TẤM GƯƠNG ĐẠO ĐỨC SÁNG NGỜI
CỦA ĐỒNG CHÍ TỔNG BÍ THƯ
NGUYỄN VĂN LINH

             Trải qua hai cuộc kháng chiến vĩ đại của dân tộc, non sông về một cõi, Bắc Nam sum họp một nhà, thống nhất đất nước. Dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam cùng với sự nghiệp đổi mới đất nước, đời sống của nhân dân cả nước nói chung, thành phố Hồ Chí Minh nói riêng ngày càng được cải thiện. Đó là thành quả của sự nỗ lực, phấn đấu của toàn Đảng, toàn quân, toàn dân ta, là sự quyết tâm của cả hệ thống chính trị trong việc xây dựng, triển khai thực hiện đường lối đổi mới. Đây là khởi sắc tốt đẹp mang đến diện mạo mới cho đất nước, Thành phố, an ninh lương thực được đảm bảo, đời sống người dân được nâng cao. Một trong những đồng chí có những cống hiến to lớn, sáng tạo, làm tiền đề cho sự đổi mới và phát triển, đi lên của đất nước, Thành phố chính là đồng chí Tổng Bí thư Nguyễn Văn Linh – người lãnh đạo trọn cuộc đời gắn bó với sự nghiệp cách mạng của dân tộc, đem trí tuệ, sức lực để cống hiến cho Đảng và nhân dân, luôn luôn trau dồi kiến thức và lắng nghe ý kiến đồng bào, đồng chí, quan tâm tổng kết thực tiễn để làm sáng tỏ và góp phần xây dựng các quan điểm, đường lối của Đảng. Trong cương vị là Bí thư Thành ủy thành phố Hồ Chí Minh với tư duy đổi mới, “phải tự cứu lấy mình, trước khi trời cứu”, đồng chí là một trong những nhà lãnh đạo của Đảng khởi xướng đường lối đổi mới, xóa bỏ cơ chế tập trung quan liêu bao cấp, chuyển sang kinh tế nhiều thành phần, vận hành theo cơ chế thị trường có sự quản lý của Nhà nước, theo định hướng xã hội chủ nghĩa. Đồng chí đã để lại nhiều đóng góp quan trọng trên lĩnh vực lãnh đạo, chỉ đạo đối với những bước phát triển của nền kinh tế nước nhà, được Đảng và nhân dân ta ghi nhận và tiếp tục phấn đấu, biến những trăn trở dự định của đồng chí thành hiện thực trên con đường xây dựng chủ nghĩa xã hội, xây dựng một nước Việt Nam giàu mạnh, có vị thế xứng đáng trên trường quốc tế.
***
Đồng chí Nguyễn Văn Linh (1915-1998): Tổng Bí thư của đổi mới
Ảnh - Đồng chí Tổng Bí thư Nguyễn Văn Linh

             Đồng chí Nguyễn Văn Linh tên thật là Nguyễn Văn Cúc (Mười Cúc), sinh ngày 01 tháng 7 năm 1915, tại làng Yên Phú xã Giai Phạm huyện Yên Mỹ, tỉnh Hưng Yên. Sớm giác ngộ cách mạng từ khi còn rất trẻ, đồng chí Nguyễn Văn Linh luôn nêu cao khí phách anh hùng, kiên cường, bất khuất, giữ vững khí tiết cách mạng, dù trong bất cứ hoàn cảnh nào, đồng chí vẫn luôn luôn gắn bó mật thiết với phong trào cách mạng miền Nam, nhất là trong thời kỳ kẻ thù dùng luật 10/59 để dìm cách mạng miền Nam trong biển máu và càn quét tìm diệt lực lượng cách mạng. Đồng chí cũng là một trong những người đề xuất lập ra Thành ủy lâm thời thành phố Sài Gòn – Gia Định từ việc hợp nhất hai tổ chức Bộ Việt Minh Sài Gòn và Ủy ban Việt Minh Chợ Lớn.
             Trong cuộc đời và sự nghiệp lãnh đạo hoạt động cách mạng, đồng chí đã đảm đương nhiều trọng trách khó khăn, gian nan mà tổ chức Đảng tin tưởng, giao cho; có nhiều gắn bó với sự phát triển, đi lên của thành phố Hồ Chí Minh trong những tháng ngày khó khăn nhất, khi mà tình trạng quan liêu, bao cấp vẫn đang hiện hữu trong tâm trí của mỗi người dân, cán bộ công chức nhà nước sau ngày đất nước giải phóng.
            Bằng sự cảm thông sâu sắc, chia sẻ nỗi khó khăn của nhân dân, đồng chí đã trăn trở, tìm các giải pháp nhằm đẩy mạnh công cuộc xây dựng Thành phố theo định hướng xã hội chủ nghĩa, phù hợp với điều kiện thực tiễn của Thành phố. Từ những tìm tòi thử nghiệm, cùng với một số địa phương khác trong cả nước, nhiều mô hình mới ở thành phố Hồ Chí Minh đã góp phần quý báu giúp Ban Chấp hành Trung ương Đảng và Bộ Chính trị quyết định xóa bỏ cơ chế tập trung quan liêu bao cấp, thực hiện cơ chế mới, mở ra công cuộc đổi mới – bước ngoặt có ý nghĩa lịch sử cho cách mạng Việt Nam.
           Đồng chí Nguyễn Văn Linh là một trong những nhà lãnh đạo của Đảng khởi xướng đường lối đổi mới, xóa bỏ cơ chế tập trung quan liêu bao cấp, chuyển sang kinh tế nhiều thành phần, vận hành theo cơ chế thị trường có sự quản lý của Nhà nước, theo định hướng xã hội chủ nghĩa. Năm 1987 đồng chí đã phát biểu và viết nhiều bài quan trọng làm sáng tỏ quan điểm đổi mới, đặc biệt là những vấn đề đồng chí nêu ra dưới tiêu đề “Những việc cần làm ngay” có tác dụng thúc đẩy các cấp, các ngành, các tổ chức giải quyết kịp thời những vấn đề bức xúc trong thực tế cuộc sống hàng ngày, đấu tranh chống tiêu cực tạo ra sự chuyển biến mạnh mẽ trong nếp nghĩ, cách làm của mỗi người. Đến Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VII (1991) đồng chí thôi giữ chức Tổng Bí thư và làm Cố vấn của Ban Chấp hành Trung ương Đảng.
            Đồng chí qua đời tại thành phố Hồ Chí Minh ngày 27 năm 4 năm 1998.

Đồng chí Nguyễn Văn Linh (1915-1998): Tổng Bí thư của đổi mới - 1
Ảnh - Tổng Bí thư Nguyễn Văn Linh đến thăm xí nghiệp Công ty Hợp doanh Cao su Phạm Hiệp (thuộc Sở Giao thông Vận tải Thành phố Hồ Chí Minh), cơ sở thí điểm thực hiện Nghị quyết 306 của Bộ Chính trị về phát huy quyền tự chủ trong sản xuất kinh doanh (6/2/1987).

          Sự vươn lên mạnh mẽ về kinh tế - xã hội của Thành phố hôm nay là nhờ vào tư duy đổi mới, cách nghĩ, cách làm mới của đồng chí Tổng Bí thư Nguyễn Văn Linh, người luôn gắn bó, trăn trở, tìm tòi các giải pháp nhằm đẩy mạnh công cuộc xây dựng Thành phố theo định hướng xã hội chủ nghĩa, phù hợp với điều kiện thực tiễn của Thành phố vốn đã quen với nền kinh tế thị trường khi ở cương vị Bí thư Thành ủy thành phố Hồ Chí Minh.
         Sau mười năm vượt qua muôn vàn khó khăn, từ những ngày hòa bình đầu tiên đối mặt với nạn đói, khan hiếm lương thực, nhiên liệu, vật tư; từng bước khắc phục, tháo gỡ cơ chế quan liêu, bao cấp, Thành phố Hồ Chí Minh có nhiều bước phát triển vượt bậc trên nhiều lĩnh vực kinh tế - xã hội và nâng cao đời sống của nhân dân.
***
             Có trải qua những khó khăn, thiếu thốn của cuộc sống người dân trước đây, mới thấy được cuộc sống ngày nay của nhân dân đã đổi khác, Thành phố đang dần “thay những lớp áo mới”, hiện đại và phát triển. Hàng chục ngàn hộ dân cư trú trong những căn nhà lụp xụp trên kênh rạch đã được di dời, bố trí nơi ở mới khang trang; hệ thống kênh rạch được cải tạo, môi trường xanh hơn, sạch hơn. Giờ đây, đi trên những con đường Trường Sa, Hoàng Sa chạy dọc tuyến kênh Nhiêu Lộc – Thị Nghè, người dân Thành phố rất vui và tự hào về sự thay đổi diện mạo của dòng kênh từng được mệnh danh là “kênh nước đen” do bị nhiễm chất thải nặng nề, ảnh hưởng sức khỏe người dân nay đã đổi khác, trở nên xanh mát như dải lụa xanh vắt ngang thành phố. Hệ thống hạ tầng giao thông, các khu đô thị mới như khu đô thị Phú Mỹ Hưng, Thủ Thiêm, Tây Bắc, khu công nghiệp, khu chế xuất, khu công nghệ cao, các chương trình xây nhà lưu trú cho công nhân, ký túc xá sinh viên, nhà ở xã hội cho người có thu nhập thấp được tập trung thực hiện, điều kiện sống của người dân được cải thiện cùng các loại dịch vụ đô thị như cấp điện, nước, thoát nước, vệ sinh môi trường đã và đang được xây dựng, từng bước tạo nên diện mạo mới hiện đại, nâng cao chất lượng sống, phục vụ nhân dân ngày càng tốt hơn. Điều đó thể hiện sự quyết tâm của chính quyền về tinh thần quan tâm, chăm lo cuộc sống của nhân dân, dựa vào sự đồng thuận của nhân dân để cùng chung tay xây dựng Thành phố xanh, sạch, đẹp.

            Cùng với nền kinh tế được duy trì tốc độ tăng trưởng cao, lĩnh vực văn hóa xã hội Thành phố đã có nhiều tiến bộ, ngày càng phong phú. Đời sống văn hóa tinh thần của người dân Thành phố ngày càng được quan tâm cải thiện rõ rệt. Các hoạt động mang đậm nét truyền thống của dân tộc thể hiện lòng nhân ái, nghĩa tình, giúp đỡ người nghèo được chú trọng phát huy. Cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa” được triển khai rộng khắp, thu hút sự quan tâm tham gia của người dân. Nhiều công trình văn hóa, nghệ thuật phát triển, phục vụ ngày càng tốt hơn đời sống tinh thần của người dân. Công tác chăm sóc sức khỏe cho nhân dân được chú trọng. Với truyền thống nhân ái và hướng thiện, các chương trình an sinh xã hội của thành phố luôn được quan tâm thực hiện và đạt nhiều kết quả tích cực như chương trình “xóa đói giảm nghèo”, “giảm nghèo, tăng hộ khá”, phong trào đền ơn đáp nghĩa, xây nhà tình nghĩa, nhà tình thương là những nét đẹp văn hóa của người dân Thành phố, quan tâm chia sẻ những hoàn cảnh khó khăn, vất vả, thể hiện đạo lý truyền thống “uống nước, nhớ nguồn”. Công tác cải cách hành chính được quan tâm, cơ chế hành chính “một cửa, một dấu” đã góp phần rất lớn trong việc phục vụ nhân dân, đơn giản hóa các thủ tục hành chính, giảm bớt phiền hà, sách nhiễu của các cơ quan công quyền, bảo đảm công khai, rõ ràng, thông suốt quy trình giải quyết các thủ tục hành chính, tiết kiệm công sức và chi phí, tăng cường sự giám sát của người dân đối với các cơ quan công quyền, công chức.
***
               Phụ nữ Thành phố Hồ Chí Minh rất trân trọng và biết ơn sâu sắc công lao của đồng chí Tổng Bí thư Nguyễn Văn Linh – người lãnh đạo đã có những quyết sách đúng đắn, kịp thời với quyết tâm thực hiện đổi mới kinh tế, đẩy mạnh ba chương trình kinh tế lớn, lấy sản xuất làm gốc; chấn chỉnh bộ máy tổ chức cho gọn nhẹ, bỏ bớt tầng nấc trung gian; chấn chỉnh khâu lưu thông - phân phối, cung ứng, dịch vụ; tích cực đấu tranh chống tiêu cực theo đường lối Đại hội VI đề ra, lèo lái con thuyền cách mạng vượt qua những bước hiểm nghèo, đẩy mạnh công cuộc đổi mới với những thành tựu quan trọng đạt được, tạo tiền đề cơ bản để đất nước phát triển nhanh trong những giai đoạn tiếp theo. Cuộc đời và sự nghiệp hoạt động cách mạng của đồng chí là tấm gương sáng, là bài học quý giá về công tác lãnh đạo, chỉ đạo, thực hiện cách mạng trong vận dụng đổi mới vào sự nghiệp xây dựng, bảo vệ đất nước, đóng góp vào sự phát triển của thành phố Hồ Chí Minh ngày hôm nay.
 
 
 
Ảnh - Tổng Bí thư Nguyễn Văn Linh thăm Nhà máy sữa DIELAC TPHCM (2-11-1990).
 
               Đi cùng với sự phát triển, đổi mới của thành phố Hồ Chí Minh năng động, nghĩa tình, Hội Liên hiệp Phụ nữ Thành phố đã có nhiều đóng góp cụ thể, thiết thực góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống của nhân dân ngày càng tốt hơn. Điều đó được thể hiện qua từng giai đoạn phát triển của tổ chức Hội, gắn với sự đổi thay từng ngày của thành phố. Từ những bài học quý báu của đồng chí Nguyễn Văn Linh để lại về giữ vững nguyên tắc trong quan điểm, linh hoạt trong sách lược, gắn bó với thực tiễn, đồng cảm với nhân dân, trải qua chín kỳ Đại hội Phụ nữ Thành phố (từ năm 1977 đến năm 2011), Hội Liên hiệp Phụ nữ Thành phố luôn bám sát những quan điểm chỉ đạo, lãnh đạo của Đảng, Nhà nước, giữ vững vai trò, chức năng của tổ chức Hội. Các mục tiêu, nhiệm vụ đều nhằm thực hiện tốt các Nghị quyết của Đảng, phát động mạnh mẽ phong trào phụ nữ và huy động sự tham gia của nhiều tầng lớp phụ nữ trong bảo vệ và xây dựng thành phố. Trong từng thời kỳ, từng giai đoạn, các nội dung hoạt động, mục tiêu, nhiệm vụ được đề ra đều gắn bó với đời sống nhân dân, thực tiễn tình hình phát triển của Thành phố. Phụ nữ thành phố Hồ Chí Minh luôn là lực lượng tiên phong tham gia xây dựng Thành phố. Có thể nói, sau ngày giải phóng, đất nước ta phải trải qua năm tháng khó khăn, thách thức với những hậu quả nặng nề của chiến tranh và tàn dư xã hội cũ để lại cùng với âm mưu phá hoại đất nước của kẻ thù không lúc nào là dừng lại.

Với xác định “non sông đất nước này là của ta. Chính quyền này do những người cùng chung gian khổ hy sinh đứng ra đảm đương, nhất định là chính quyền của nhân dân, vì nhân dân mà làm việc”, trong những ngày đầu xây dựng chính quyền, phụ nữ Thành phố đã góp phần đẩy lùi nạn đói, giải quyết tình hình xã hội với quyết tâm sẽ phát huy đầy đủ sự dũng cảm, mưu trí trong xây dựng bảo vệ chế độ mới. Điều đó đã được thể hiện rất đậm nét trong mục tiêu, nhiệm vụ của Đại hội Phụ nữ Thành phố lần thứ I[1].

             Thành phố được giải phóng, nạn đói đã xuất hiện bởi sự phồn vinh giả tạo của thành phố bị sụp đổ khi Mỹ cắt hàng viện trợ, kể cả gạo và thực phẩm. Hệ thống thương nghiệp theo hướng xã hội hội chủ nghĩa chưa hình thành. Thành phố thiếu nghiêm trọng lương thực, thực phẩm. Thế nhưng, chính từ sự quan tâm, chỉ đạo kịp thời của Thành ủy “không được để cho một người dân nào chết đói”, đã đưa thành phố vượt qua thời kỳ khó khăn, thiếu thốn lương thực, mà lực lượng phụ nữ đã đóng vai trò quan trọng trong việc xông xáo đi tìm nguồn gạo, phân phối cho người dân. Bằng sự sâu sát, tháo vát và gần gũi với nhân dân, phụ nữ thành phố đã phát hiện, phân lập chính xác những người thiếu đói, đưa gạo cứu trợ đến từng gia đình, nhờ đó đã ổn định đời sống, ổn định tư tưởng quần chúng, củng cố lòng tin của quần chúng nhân dân vào chính quyền cách mạng. Chính những cán bộ Hội từ Thành phố đến cơ sở đã giúp nhân dân thấy rõ chính quyền cách mạng là chính quyền của nhân dân, chăm lo từng chén cơm, lon gạo cho nhân dân.
            Thế nhưng, trước nạn đầu cơ tích trữ gạo đem bán ngoài chợ đen của con buôn, làm cho nhân dân vô cùng bức xúc. Khi mà ngành lương thực phân phối gạo cho các cửa hàng quốc doanh và các đại lý tư nhân, dần bộc lộ sự hạn chế do nhân dân lao động không có thời gian sắp hàng cả ngày đi mua gạo, buộc lòng phải mua gạo ngoài thị trường tự do, đắt gấp ba, bốn lần giá bán ở cửa hàng, quốc doanh. Cán bộ Hội Phụ nữ thành phố đã mạnh dạn đề xuất cách làm “dùng dân phân phối gạo cho dân” và nhận trách nhiệm trước Đảng, nhân dân, trong thời gian ngắn, xây dựng, hình thành mạng lưới phân phối gạo. Mạng lưới gồm hàng ngàn tổ phụ nữ, lãnh gạo của Phòng lương thực đưa đến các xóm lao động, các đường phố trong phường, phân phối với giá chính thức, phục vụ cho nhân dân lao động khắp các quận nội thành, vùng ven và các huyện ngoại thành. Từ sáng kiến này, các gia đình trong phường mua được gạo với giá quy định của Nhà nước mà không phải mất thời gian sắp hàng, hạn chế thời gian, công sức, tạo điều kiện để người dân tập trung vào lao động sản xuất.

Những năm 1980, công cuộc xây dựng và phát triển của Thành phố bước vào thời kỳ khủng hoảng kinh tế xã hội gay gắt. Đại hội đại biểu Đảng bộ Thành phố lần thứ II, đánh giá “… cơ chế quản lý quá cũ kỹ, lỗi thời, đang dẫn đến nguy cơ triệt tiêu động lực của chế độ làm chủ tập thể, không khuyến khích tài năng và nhiệt tình lao động. Một bộ phận dân cư túng thiếu đang xao xuyến trước tình hình căng thẳng về nhiều mặt và mức sống vô cùng sa sút”, họ hoài nghi về “quyền làm chủ đất nước của mình”…

              Từ những xác định đúng đắn hướng đi, cách làm phù hợp với tình hình thực tiễn của Thành phố lúc bấy giờ, với sự quan tâm, lãnh đạo, chỉ đạo sâu sát của Thành ủy, Đại hội Phụ nữ Thành phố lần thứ II[2] đã đề ra những mục tiêu, nhiệm vụ trọng tâm nhằm tập hợp lực lượng nữ giới hăng hái tham gia, đảm đương, gánh vác những việc khó nhưng đầy ý nghĩa. Và cũng chính sự năng động, sáng tạo, dũng cảm, kiên cường, phụ nữ thành phố Hồ Chí Minh đã tạo nên nét độc đáo, tính cách nổi bật của giới, được thể hiện bằng các phong trào, hành động cụ thể, góp phần thiết thực trong tham gia xây dựng và bảo vệ Thành phố. Vượt qua thời kỳ khủng hoảng kinh tế - xã hội gay gắt, thực hiện Nghị quyết 6 của Trung ương Đảng, mà người dân Thành phố gọi là Nghị quyết “bung ra”. Sự mở đường, cởi trói đã nhanh chóng đánh thức tiềm năng của Thành phố. Cửa hàng, sạp chợ bày bán nhiều mặt hàng phong phú, đa dạng. Nhiều mô hình tháo gỡ trong sản xuất công nghiệp mang lại hiệu quả kinh tế khả quan; các quyết định: 25, 26 của Hội đồng Chính phủ về kinh tế ba thành phần và trả lương khoán, lương sản phẩm trong công nghiệp quốc doanh, Quyết định 182/CP về phát huy quyền làm chủ tập thể của công nhân viên chức… đã tạo tiền đề cho Thành phố tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc trong quá trình vực dậy nền kinh tế, ổn định đời sống nhân dân. Nhiều điển hình dám tháo gỡ những ràng buộc của cơ chế quản lý cũ, đẩy mạnh sản xuất đã xuất hiện, tạo luồng sinh khí mới vào đời sống kinh tế Thành phố. Hàng loạt xí nghiệp có đông nữ và do cán bộ nữ quản lý như xí nghiệp dệt Thành Công, Phong Phú, Phước Long, Thắng Lợi… đã hoàn thành kế hoạch, trở thành nhân tố mới của Thành phố, được nhiều đơn vị tham khảo, học tập mô hình sản xuất. Cũng chính từ những bước đổi mới, phát triển mang tính đột phá trong ngành công nghiệp, đã làm xuất hiện những lãnh đạo nữ[3] dám nghĩ, dám làm, nhiều nữ công nhân giỏi, đạt danh hiệu “bàn tay vàng”[4] .
              Thực hiện tinh thần “đổi mới là cuộc cách mạng sâu sắc, triệt để…”, dũng cảm, sáng tạo, thay đổi cách nghĩ, cách làm … và luôn giữ vững định hướng xã hội chủ nghĩa, giữ vững và tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, tôn trọng và phát huy quyền làm chủ của nhân dân, thực hiện nghiêm túc “dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra” của đồng chí Nguyễn Văn Linh, trong giai đoạn đất nước có nhiều chuyển biến để đổi mới, với sự định hướng của lãnh đạo Thành ủy, Đại hội Phụ nữ Thành phố lần thứ III[5] đã đề ra những nhiệm vụ, mục tiêu cụ thể, phát động mạnh mẽ phong trào hành động cách mạng của các tầng lớp phụ nữ tham gia thực hiện thắng lợi kế hoạch kinh tế - xã hội hai năm (1984  - 1985) của Thành phố, lập lại trật tự xã hội chủ nghĩa trong phân phối lưu thông, hoàn thành cơ bản cải tạo công thương nghiệp và nông nghiệp. Vận động các tầng lớp phụ nữ hưởng ứng sôi nổi phong trào lao động sản xuất, công tác, thực hành tiết kiệm, phát triển kinh tế gia đình góp phần hoàn thành vượt mức chỉ tiêu kinh tế - xã hội của thành phố. Điều này được Hội Liên hiệp Phụ nữ Thành phố thể hiện rất tõ nét trong việc phối hợp với Công ty kinh doanh lương thực hoàn thành cơ bản cải tạo tư thương các chợ đầu cầu và tiểu thương bán gạo lẻ và các chợ đường phố, tổ chức mạng lưới các đại lý, phục vụ cho nhân dân có gạo ăn giá kinh doanh, kìm giữ giá thị trường.            
            Để có được sự ổn định trong công tác lưu thông, phân phối lương thực cho nhân dân, đằng sau đó là cả một hành trình gian khó nhưng đầy tính nhân văn, nghĩa tình, thể hiện sự khéo léo, gắn bó với người dân, lấy dân làm gốc của các cấp Hội Phụ nữ và của cá nhân người Nữ anh hùng lao động Nguyễn Thị Ráo (Ba Thi) với cái tâm “lo cái ăn cho nhân dân Thành phố”. Với cách nghĩ mới, cách làm mới, sâu sát với quần chúng nhân dân, linh hoạt trong thực hiện nhiệm vụ, giữ vững định hướng thương nghiệp xã hội chủ nghĩa, xây dựng lòng tin nhân dân, những người phụ nữ Thành phố, bằng dũng khí, tài năng, vượt qua ràng buộc cơ chế quan liêu bao cấp, thủ tiêu tệ ngăn sông cấm chợ để lương thực có thể lưu thông dễ dàng từ vựa lúa đồng bằng lên Thành phố. Từ cải tạo và xây dựng tốt ngành lương thực đã mở ra mô hình quản lý kinh doanh xã hội chủ nghĩa và mô hình làm chủ của quần chúng về phân phối trên địa bàn dân cư, dựa vào đoàn thể phụ nữ.
***
              Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VI (12/1986) – Đại hội mở đầu thời kỳ đổi mới của đất nước. Thái độ của Đại hội là “nhìn thẳng vào sự thật, đánh giá đúng sự thật, nói rõ sự thật”; đưa ra nhiệm vụ, mục tiêu ổn định mọi mặt tình hình kinh tế - xã hội, tập trung thực hiện ba chương trình kinh tế lớn: lương thực - thực phẩm, hàng tiêu dùng, hàng xuất khẩu; tiếp tục xây dựng những tiền đề cần thiết cho việc đẩy mạnh công nghiệp hóa xã hội chủ nghĩa trong chặng đường tiếp theo và bắt tay vào “Những việc cần làm ngay” do đồng chí Nguyễn Văn Linh khởi xướng.
             Hòa vào công cuộc đổi mới đất nước, phát huy tính năng động, sáng tạo vốn có, Phụ nữ Thành phố càng có nhiều đóng góp xứng đáng vào thành tựu quan trọng trong sự nghiệp xây dựng, bảo vệ và phát triển Thành phố. Phụ nữ tham gia ngày càng nhiều hơn, chủ động hơn, có tinh thần phấn đấu học tập nâng cao trình độ học vấn, chuyên môn nghiệp vụ, có mặt hầu hết trên các lĩnh vực ngành nghề, quan tâm đến sự phát triển của cộng đồng, tích cực tham gia các chương trình an sinh xã hội do Đảng bộ, Chính quyền, Mặt trận và các đoàn thể phát động, góp tiếng nói chung trong việc bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng cho phụ nữ, trẻ em.
            Trên tinh thần đổi mới, Nghị quyết Đại hội Phụ nữ Thành phố lần thứ IV[6], lần thứ V[7] đã cụ thể hóa và nâng chất hai phong trào thành bốn chương trình trên cơ sở tình hình thực tế của hội viên phụ nữ lúc bấy giờ (nhất là phụ nữ vùng nông thôn), do thiếu vốn không thể tự tạo việc làm cho mình, không thể vay vốn ngân hàng do thủ tục rườm rà, cứng nhắc hoặc do không có tài sản thế chấp, phải chấp nhận vay nặng lãi, gặp rủi ro trong làm ăn đã đẩy nhiều gia đình đi đến hoàn cảnh bần cùng, bi kịch… để vận động chị em tham gia hoạt động lao động sản xuất tiết kiệm và phát triển kinh tế gia đình; xây dựng gia đình văn hóa mới; tự rèn luyện nâng cao năng lực làm chủ và bình đẳng; tham gia bảo vệ an ninh quốc phòng, xây dựng Đảng và chính quyền vững mạnh.
            Với các phong trào thi đua “đổi mới tổ chức phong cách lao động - nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm”, chị em công nhân đã nỗ lực phấn đấu đưa xí nghiệp vào cơ chế làm ăn có hiệu quả, nâng cao chất lượng sản phẩm; chị em trong ngành y tế, giáo dục có những đóng góp tích cực vào sự phát triển giáo dục, chăm sóc sức khỏe nhân dân; nữ cán bộ công nhân viên chức phấn đấu thi đua nâng cao chất lượng công tác, học tập và rèn luyện. Chị em trí thức khoa học kỹ thuật có nhiều đề tài nghiên cứu và ứng dụng thành công vào đề tài sản xuất, phục vụ sức khỏe và đời sống…
           Đại hội Phụ nữ Thành phố lần thứ VI[8], VII[9] đưa mục tiêu đoàn kết rộng rãi các tầng lớp phụ nữ, phát huy mọi tiềm năng, sức sáng tạo, tinh thần tự lực tự cường, từng bước cải thiện đời sống vật chất tinh thần cho phụ nữ là mục tiêu hàng đầu và mang tính cấp thiết song song với thực hiện sáu chương trình trọng tâm của công tác Hội. Qua đó, khuyến khích phụ nữ phát huy truyền thống tốt đẹp của phụ nữ Việt Nam, ra sức tham gia thực hiện thắng lợi mười hai chương trình và công trình trọng điểm của Thành phố, đặc biệt là các chương trình thực hiện mục tiêu “3 giảm”, trật tự đô thị, di dời và tái định cư 10.000 hộ dân sống trên và ven kênh rạch, được đề ra tại Đại hội Đảng bộ Thành phố lần thứ VII, thông qua những công trình[10] cụ thể, tiêu biểu của nhiệm kỳ Đại hội Phụ nữ để góp phần thực hiện thắng lợi các mục tiêu kinh tế xã hội của Nghị quyết Đại hội Đảng bộ Thành phố.
***
           Bước đột phá của phong trào Phụ nữ Thành phố trong thời kỳ đổi mới là cuộc vận động Phụ nữ giúp nhau làm kinh tế gia đình gắn với nhóm tín dụng tiết kiệm đã hỗ trợ, giúp đỡ cho phụ nữ có nguồn vốn sản xuất, giới thiệu việc làm thông qua dạy nghề, hướng nghiệp. Đã có rất nhiều hộ gia đình, từ chương trình hỗ trợ vốn vay tín dụng - tiết kiệm, phong trào “Ngày tiết kiệm vì phụ nữ nghèo”[11], xây dựng nhà vệ sinh hợp quy cách[12], hầm biogas cho các hộ chăn nuôi, tặng mái ấm tình thương, nhà tình nghĩa và các mô hình câu lạc bộ, tổ, nhóm như giúp việc nhà, chăm sóc người cao tuổi, tổ xe ôm đưa đón học sinh... do Hội thực hiện, đã vươn lên, thoát nghèo, phát triển kinh tế gia đình; những mái nhà đơn sơ vách lá đã được xây dựng mới khang trang, chắc chắn, hỗ trợ có hiệu quả cho người dân trong việc chia sẻ công việc gia đình, dành nhiều thời gian chăm sóc, giáo dục con, học tập nâng cao trình độ học vấn, văn hóa, ngoại ngữ, chuyên môn nghiệp vụ. Từ phong trào, đã có nhiều hợp tác xã, cơ sở sản xuất, ngành nghề do phụ nữ làm chủ được hình thành, tạo công ăn việc làm cho lao động nữ trong thời buổi kinh tế gặp nhiều khó khăn, góp phần quan trọng trong việc tham gia cùng Thành phố thực hiện chương trình “xóa đói giảm nghèo” và xóa các nhà vệ sinh trên kênh rạch. Điều đáng tự hào của các cấp Hội Phụ nữ Thành phố là sự tin tưởng của lãnh đạo Thành phố đối với những phong trào do Hội phát động, đi đúng định hướng trong sự phát triển chung của Thành phố, từ đó, tạo điều kiện cho Hội vận động, tổ chức phong trào phụ nữ làm kinh tế giỏi ngày một đi sâu vào các tầng lớp lao động nghèo, đồng thời hỗ trợ, bổ sung thêm 50 tỷ đồng cho Hội đưa vào nguồn vốn của Quỹ hỗ trợ phụ nữ phát triển kinh tế để tiếp tục thực hiện mục tiêu hỗ trợ phụ nữ phát triển kinh tế, thoát nghèo bền vững.
            Với những công trình, mô hình có ý nghĩa như tham gia với thành phố trong việc nâng cao mạng lưới y tế cơ sở, Hội đã thực hiện Công trình Trạm y tế mang tên Bà mẹ Việt Nam anh hùng Nguyễn Thị Rành tại xã Phước Hiệp, huyện Củ Chi với tổng kinh phí đầu tư là 3,5 tỷ đồng, góp phần tạo nơi khám chữa bệnh khang trang, thuận tiện cho người dân đến khám, chữa bệnh, giảm bớt chi phí đi lại, đáp ứng nhu cầu chăm sóc sức khỏe tại chỗ cho nhân dân; công trình Xóa mù chữ cho 3.219 phụ nữ và trẻ em gái từ 15 đến 40 tuổi, trong đó có 2.128 người hoàn thành phổ cập giáo dục tiểu học; công trình Trung tâm Bồi dưỡng kiến thức phụ nữ, Nhà văn hóa Phụ nữ cơ sở 2, hệ thống Đào tạo trực tuyến Hội Liên hiệp Phụ nữ Thành phố... nhằm phục vụ nhu cầu nâng cao kiến thức, kỹ năng về tổ chức cuộc sống gia đình, chăm sóc sức khỏe sinh sản; trang bị kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin vào công việc một cách hiệu quả, nâng cao trình độ, năng lực của đội ngũ cán bộ Hội. Công trình Nhà tưởng niệm Bà mẹ Việt Nam Anh hùng - Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Thị Rành tại xã Phước Hiệp, huyện Củ Chi với tổng mức đầu tư, xây dựng gần 10 tỷ đồng đã ghi dấu ấn mạnh mẽ trong lòng cán bộ, hội viên phụ nữ thành phố, thể hiện đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, “ăn quả nhớ người trồng cây”, sự tri ân sâu sắc của phụ nữ thành phố đối với sự hy sinh cao cả của những bà Mẹ Việt Nam anh hùng, đồng thời tuyên truyền, giáo dục truyền thống yêu nước, cách mạng đến lớp lớp thế hệ trẻ tương lai.

Ba mươi năm đổi mới, phát triển và hội nhập (1985 – 2015), học tập, đúc kết kinh nghiệm quý báu của những người đi trước, ghi nhớ công lao của đồng chí Tổng Bí thư Nguyễn Văn Linh – người đã có những cống hiến to lớn cho sự nghiệp cách mạng của Đảng và đất nước, tiên phong cho sự đổi mới, tạo tiền đề phát triển đất nước hôm nay, cán bộ Hội Phụ nữ Thành phố càng thấm thía những bài học rút ra từ thực tiễn quý báu của đồng chí về lãnh đạo và chỉ đạo là phải bình tĩnh lắng nghe, suy nghĩ, cân nhắc, giải quyết công việc hợp lý, vừa có lý luận vừa có thực tế và trên cơ sở tổng kết thực tiễn để không ngừng hoàn thiện chủ trương, đường lối đã vạch ra. Với những nỗ lực không ngừng, tinh thần năng động, sáng tạo, Hội Liên hiệp Phụ nữ Thành phố đã đạt được nhiều thành tựu to lớn trong chặng đường xây dựng, đổi mới.

             Tuy nhiên, bên cạnh những điểm son mà phong trào phụ nữ Thành phố đạt được thì Hội Liên hiệp Phụ nữ Thành phố cũng thẳng thắn nhìn nhận nhiều hạn chế trong tổ chức, thực hiện phong trào, để từ đó, bài học quý báu mà các thế hệ cán bộ Hội Phụ nữ Thành phố đã từng tổng kết vào những năm đổi mới, phát triển vẫn còn giữ nguyên ý nghĩa lý luận và giá trị thực tiễn của phong trào thời kỳ hội nhập. Đó là, Hội Liên hiệp Phụ nữ phải tiếp tục giữ vững vai trò trung tâm đoàn kết, tập hợp, bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của các tầng lớp phụ nữ, là trường học xã hội chủ nghĩa. Các nội dung hoạt động của Hội phải phù hợp với quan điểm của Đảng được xác định trong Nghị quyết 11 của Bộ Chính trị về công tác vận động phụ nữ thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa[13]. Những quan điểm chỉ đạo của Đảng đã được Hội Liên hiệp Phụ nữ Thành phố thể hiện rõ trong từng mục tiêu, nhiệm vụ của Nghị quyết Đại hội Phụ nữ Thành phố lần thứ VIII[14], lần thứ IX[15] - thập kỷ hội nhập thế giới theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, nhằm xây dựng người phụ nữ Việt Nam “có sức khỏe, tri thức, kỹ năng nghề nghiệp, năng động, sáng tạo, có lối sống văn hóa, có lòng nhân hậu”, với phẩm chất “tự tin, tự trọng, trung hậu, đảm đang”.
           Trong công cuộc xây dựng, bảo vệ và phát triển thành phố Hồ Chí Minh, các tầng lớp phụ nữ Thành phố phấn khởi, hân hoan trước sự đổi mới, phát triển của đất nước, của Thành phố. Những đường lối, chủ trương đúng đắn của Đảng là định hướng để Hội Liên hiệp Phụ nữ Thành phố kế thừa và phát huy truyền thống “Anh hùng, bất khuất, trung hậu, đảm đang” của phụ nữ Việt Nam, phụ nữ Sài Gòn - Gia Định, đưa phong trào phụ nữ Thành phố thực sự đi vào cuộc sống các tầng lớp phụ nữ, đem lại những hiệu quả thiết thực, đáp ứng được yêu cầu đổi mới, hội nhập của thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa của đất nước, học tập từ những kinh nghiệm quý báu của quá trình hoạt động, lãnh đạo cách mạng của đồng chí Tổng Bí thư Nguyễn Văn Linh. Trải qua gần chín nhiệm kỳ Đại hội, Hội Liên hiệp Phụ nữ Thành phố đã, đang và sẽ tiếp tục làm tròn sứ mệnh của tổ chức Hội từ những hoạt động, phong trào cụ thể, thiết thực, tuyên truyền vận động phụ nữ học tập, nâng cao trình độ, năng lực, kỹ năng tay nghề; đồng thời hỗ trợ phụ nữ vượt nghèo, phát triển kinh tế, từng bước nâng cao chất lượng cuộc sống cho các tầng lớp phụ nữ; hỗ trợ phụ nữ xây dựng gia đình hạnh phúc; gắn bó với quần chúng nhân dân, tăng cường sâu sát cơ sở; xây dựng và phát triển tổ chức Hội vững mạnh, để thật xứng đáng với công lao to lớn của đồng chí Tổng Bí thư Nguyễn Văn Linh, niềm tin yêu của lãnh đạo Thành ủy, hội viên phụ nữ và nhân dân Thành phố./.

 
Ban Thường vụ Hội LHPN TPHCM
(Bài tham luận của Hội LHPN TPHCM tại Hội thảo Kỷ niệm 100 năm Ngày sinh Tổng Bí thư Nguyễn Văn Linh do Ban Tuyên giáo Thành ủy TPHCM tổ chức năm 2015)

 

[1] Đại hội Phụ nữ Thành phố lần thứ I, nhiệm kỳ 1977 - 1981  (diễn ra từ 16/10 – 21/10/1977) với các mục tiêu, nhiệm vụ: Phát động mạnh mẽ phong trào phụ nữ thực hiện khẩu hiệu giỏi việc nước, đảm việc nhà, phát huy lực lượng và khả năng của phụ nữ trong mọi hoạt động xã hội, trong quản lý kinh tế, văn hóa, quản lý Nhà nước, đẩy mạnh phong trào thi đua, lao động sản xuất, cần kiệm xây dựng chủ nghĩa xã hội, vận động một bộ phận tiểu thương chuyển sang lao động sản xuất, phát huy vai trò của phụ nữ trong các tổ chức phân phối lương thực, thực phẩm, góp phần chăm sóc và cải thiện bữa ăn hàng ngày cho nhân dân lao động…

[2] Đại hội Phụ nữ Thành phố lần thứ II, nhiệm kỳ 1981 - 1984 (diễn ra từ 04/5 – 07/5/1981) , một trong những mục tiêu quan trọng hàng đầu của phong trào phụ nữ lúc bấy giờ là: động viên các tầng lớp phụ nữ thành phố thực hiện tốt kế hoạch nhà nước hai năm 1981 – 1982 mà cụ thể là huy động lực lượng lao động nữ trong tất cả các ngành trực tiếp sản xuất, công nghiệp, nông nghiệp, tiểu công nghiệp, thủ công nghiệp và các ngành phục vụ cho sản xuất, phấn đấu cùng với ngành mình đạt các chỉ tiêu sản xuất, xuất khẩu do Nhà nước đề ra cho từng năm. Đặc biệt, Hội tác động vào các ngành đông nữ để góp phần hoàn thành vượt mức các chỉ tiêu kế hoạch  được giao…

[3] Điển hình là chị Nguyễn Thị Đồng – Bí thư Đảng ủy, Phó Giám đốc Nhà máy dệt Thành Công, được nhiều người biết đến như một mũi đột phá, sáng tạo cung cấp làm ăn mới “tự cân đối hoàn toàn vật tư, nguyên liệu cho sản xuất đã góp phần đẩy mạnh sản xuất của nhà máy, nâng sản lượng lên gấp đôi…

[4] Các chị đạt danh hiệu “bàn tay vàng”:Lê Thị Sờ, Nguyễn Thị Bốn (Nhà máy dệt Thành Công), Trần Thị Mỹ Hạnh (dệt bông Phong Phú), Phạm Thị Lan Anh, Trần Thị Bảy, Trần Thị Kim Nguyên (Nhà máy dệt Thắng Lợi) …

[5] Đại hội Phụ nữ Thành phố lần thứ III, nhiệm kỳ 1984 – 1987 (diễn ra từ ngày 22/5 – 26/5/1984): đề ra 3 mục tiêu, 6 nhiệm vụ.

[6] Đại hội Phụ nữ Thành phố lần thứ IV, nhiệm kỳ 1987 - 1991 (diễn ra từ 26/3 – 28/3/1987) đề ra các mục tiệu nhiệm vụ theo tinh thần chỉ đạo của Thành ủy nhiệm kỳ IV.

[7] Đại hội Phụ nữ Thành phố lần thứ V, nhiệm kỳ 1991 – 1996  (diễn ra từ 16/01 – 17/01/1991) đã đề ra ba mục tiêu và bốn chương trình.

[8], [9] Đại hội Phụ nữ Thành phố lần thứ VI, nhiệm kỳ 1996 – 2001 (diễn ra từ 01/10 – 02/10/1996), VII, nhiệm kỳ 2001 – 2006 (diễn ra từ 16/10 – 18/10/2001) đã đề ra 4 mục tiêu và 6 chương trình hành động (Nâng cao trình độ, kiến thức và năng lực cho phụ nữ; Hỗ trợ phụ nữ tạo việc làm, phát triển kinh tế, tăng thu nhập, góp phần phát triển kinh tế thành phố; Xây dựng gia đình no ấm, bình đẳng, tiến bộ, hạnh phúc; Xây dựng củng cố tổ chức Hội vững mạnh mở rộng mặt trận đoàn kết phụ nữ nữ; Tham gia xây dựng và kiểm tra giám sát việc hiện luật pháp, chính sách về bình đẳng giới; Công tác đối ngoại nhân dân).

[10] Công trình Đại hội Phụ nữ Thành phố lần thứ VII: Xóa mù chữ cho 3.000 HVPN; Mỗi khu phố, ấp - 01 CLB Xây dựng gia đình hạnh phúc; 500 hệ điện mặt trời cho các hộ gia đình vùng sâu, vùng xa; 15.000 nhà vệ sinh tự hoại ở ngoại thành; 100% hộ gia đình HVPN cam kết và phấn đấu thực hiện 4 không với ma túy.

[11] Ngày tiết kiệm vì phụ nữ nghèo được Trung ương Hội phát động thực hiện năm 1995, đến nay, tuy TW không còn thực hiện thì Hội PN thành phố vẫn tiếp tục duy trì vì phong trào có ý nghĩa và hỗ trợ, giúp đỡ cho nhiều hội viên, phụ nữ còn khó khăn. Năm 2014 là năm thứ 19 của phong trào. Hàng năm, Ngày tiết kiệm phụ nữ nghèo hội thu được gần 5 tỷ đồng từ sự tiết kiệm của hội viên, phụ nữ toàn thành phố, giúp vốn cho hàng ngàn phụ nữ khó khăn làm kinh tế và nhận được sự đồng thuận rất lớn của hội viên phụ nữ.

[12] Nhà vệ sinh hợp quy cách là công trình Đại hội đại biểu Phụ nữ Thành phố lần thứ VII (2001 – 2006). Công trình nhằm góp phần cùng Thành phố thực hiện công tác xóa đói giảm nghèo, với tổng số 16.276 nhà vệ sinh hợp quy cách, đạt tỷ lệ 108,5% chỉ tiêu đề ra.

[13] Công tác phụ nữ phải sát với từng đối tượng, vùng, miền, phát huy được tinh thần làm chủ, tiềm năng, sức sáng tạo và khả năng đóng góp cao nhất của các tầng lớp phụ nữ, góp phần tạo nên sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc để phát triển đất nước; đồng thời, phải chăm lo cho phụ nữ tiến bộ về mọi mặt, quan tâm đầy đủ quyền lợi và lợi ích hợp pháp, chính đáng để phụ nữ có điều kiện lao động, thực hiện tốt vai trò người công dân, người lao động, người mẹ, người thầy đầu tiên của con người.

[14] Đại hội Phụ nữ Thành phố lần thứ VIII, nhiệm kỳ 2006 – 2011 (diễn ra từ 16/10 – 17/10/2006) đề ra 04 mục tiêu, 5 nhiệm vụ và 4 công trình (Phổ cập tiểu học cho 5.600 HVPN và trẻ em gái sau xóa mù chữ độ tuổi 15 – 40; Vận động xây dựng công Trạm y tế mang tên Mẹ VNAH Nguyễn Thị Rành; Xây dựng Cơ sở II Nhà Văn hóa Phụ nữ Thành phố; Vận động đầu tư và trang thiết bị máy vi tính cho 100% Hội Phụ nữ phường, xã).

[15] Đại hội Phụ nữ Thành phố lần thứ IX, nhiệm kỳ 2011 – 2016 đã đề ra 6 công trình: Tôn tạo Nhà tưởng niệm Bà Mẹ VNAH – AHLLVTVND Nguyễn Thị Rành tại xã Phước Hiệp, huyện Củ Chi; Vặn động thí điểm hai điểm giữ trẻ gia đình tại quận Bình Tân, Thủ Đức, tổ chức đào tạo và phát triển lực lượng nuôi giữ trẻ gia đình; Tổ chức chương trình đào tạo trực tuyến cho cán bộ, hội viên phụ nữ; Phấn đấu thực hiện mảng cây xanh tại 100% hộ gia đình ở 5 huyện ngoại thành; Xây dựng và đưa vào hoạt động Trung tâm Bồi dưỡng kiến thức của Báo Phụ nữ Thành phố; Xây dựng và đưa vào hoạt động cơ sở II Nhà Văn hóa Phụ nữ Thành phố.

Ý kiến bạn đọc
Tin liên quan